Yeni Bakış Açıları Kazanarak Başarısızlığı Sistematik Adımlarla Nasıl Önleyebileceğinizi Keşfedin

🎧 Özet incelemeyi dinleyin:

Bugün size kısa bir hikâye anlatacağım. Uçaklarla ilgili gibi görünen ama aslında projelerle ilgili bir hikâye.

II. Dünya Savaşı sırasında Müttefikler, Almanya üzerindeki bombardımanlardan geri dönebilen uçakları incelerler. Üsse inen uçaklarda görünen manzara aynıdır: Kanatlar ve kuyruklar mermi izleriyle doludur.

Komutanların doğal bir refleksle çözüm önerirler: “En çok vurulan yerler buralarsa, bu bölgeleri daha iyi zırhlayalım.”

Ancak o sırada istatistikçi Abraham Wald itiraz eder: “Durun. Tam tersini yapmalısınız.”

Herkes şaşırır. Çünkü Wald şunu söyler: Zırhlanması gereken yerler buralar değil, hiç mermi izi olmayan motor ve kokpittir.

Neden mi? Çünkü oralardan vurulan uçaklar geri dönememiştir.

Yani incelediğimiz veri, gerçeğin tamamı değil, yalnızca hayatta kalanlardır.

Bugün buna hayatta kalma yanlılığı (survival bias) diyoruz. Görünenlere bakıp, görünmeyeni yok saymak.

Projelerde de aynı yanılgıyı yaşıyoruz. Fon almış projelere bakıyoruz. “İyi uygulama” diye sunulanlara… Kapanış toplantılarında alkışlananlara… Örnek gösterilenlere… Başarı hikâyelerine…

Konferanslarda, sunumlarda, broşürlerde hep başarıyı görürsünüz. Ve başarının ardındaki unsurlar genelde tanıdıktır: Güçlü ortaklık… Deneyimli ekip… Yeterli bütçe… vs.

Ama asıl kritik soruyu sormuyoruz: Aynı şeyleri yapıp başarısız olan projeler nerede? Aynı çağrıda hibe kazanamayan, reddedilen projeler?..

Onları görmüyoruz. Çünkü onlar “geri dönemeyen uçaklar”.

Oysa gerçek öğrenme tam da oradadır.

Proje dünyasında başarının sırrı, alkışlanan hikâyelerden çok, sessizce gözlerden kaybolan reddedilmiş başvuruların satır aralarında saklıdır.

Her proje uzmanı zamanla şunu fark eder: Bir proje başarısız olduğunda sorun çoğu zaman başka yerde değil, doğrudan tasarımdadır.

Yanlış tanımlanmış bir sorun, muğlak bir hedef, faaliyetle sonuç arasındaki kopukluk, ölçülemeyen göstergeler…

Bunlar ilk bakışta çoğu kişiye görünmez. Ama proje tam da oralardan vurulur. Tıpkı uçağın motoru gibi.

Bu webinarın özelliği bu; başarısızlık nedenlerini görmek için düzenliyorum.

Eğer bugüne kadar sunduğunuz projelerde teknik olarak her şeyi doğru yaptığınızdan eminseniz, ancak yine de beklediğiniz o yüksek puanlara ulaşamıyorsanız, nelerin gözünüzden kaçtığını, nereleri eksik bıraktığınızı ve projelerinizi nasıl daha güçlü hale getirebileceğinizi öğrenmek için bu webinarda buluşalım.

---

---

Geri dönebilenlere değil, geri dönemeyenlere bakmayı öğreneceğiz:

• Proje gerekçemiz sağlam mı?
• Sorunu gerçekten anladık mı?
• Hedef grubumuz doğru mu?
• Faaliyetler sonuç üretir mi?
• Bu sonuçlar ölçülebilir mi?
• Riskleri gerçekten görüyor muyuz?

Elde edeceğiniz kazanım bir form doldurma tekniği değil, nereye bakılacağını bilme disiplinidir.

Çünkü eğer gerçekten başarılı sonuçlar istiyorsak, vitrine değil, sessizce kaybolan projelere bakmayı öğrenmeliyiz. En kritik bilgi her zaman hiç iz olmayan yerlerdedir.