Her yıl binlerce proje önerisi hazırlanıyor. Büyük emekler, yoğun ekip çalışmaları, aylar süren toplantılar… Ve sonuç çoğu proje teklifi için aynı: Ret.
Burada bilinmesi gereken kritik bir gerçek var: Bir projenin reddedilmesi, çoğu zaman kötü olduğu anlamına gelmez. Ancak değerlendirici açısından yeterince ikna edici olmadığı anlamına gelir.
Projeler neden eleniyor?
Yıllardır hem proje yazarı hem de bağımsız değerlendirici olarak masanın her iki tarafında da yer aldım. Bu çift yönlü deneyim bana şunu net biçimde gösterdi:
Projeler, yazanların niyetiyle değil, okuyanların algısıyla değerlendirilir.
Başvuru sahipleri çoğu zaman şu varsayımla hareket eder: “Biz ne yapmak istediğimizi açıkça anlattık.”
Oysa değerlendiricinin baktığı yer bambaşkadır. Örneğin:
- Bu proje neden gerekli?
- Bu sorun gerçekten öncelikli mi?
- Önerilen çözüm, mevcut yaklaşımlardan ne ölçüde ayrışıyor?
- Kaynak kullanımı akla yatkın mı?
- Ortaklık yapısı inandırıcı mı, yoksa kâğıt üzerinde mi?
- Sonuçlar, yaşamda gerçek bir karşılık üretiyor mu?
Bu sorulara net, tutarlı ve ölçülebilir yanıtlar veremeyen projeler teknik olarak doğru olsa bile puan kaybeder.
“Nasıl yazılır”ı bilmek yetmez
Eğitimlerde ve başvuru rehberlerinde genellikle şu bilgileri görürsünüz:
- Bu bölüme ne yazılacak
- Kaç sözcük olacak
- Hangi başlıklar doldurulacak
Bunları bilmek elbette gereklidir. Ancak yeterli değildir.
Çünkü değerlendirici, bu şekil kurallarına uyarak doldurduğunuz formdaki içeriklere, düşünce derinliğinize, öncelik kavrayışınıza, neden–sonuç bağlarını kurma becerinize bakar.
İşte bu yüzden, aynı rehberi okuyan yüzlerce başvuru arasından yalnız birkaçı öne çıkar.
Hibe kazanma olasılığı yüksek projeler üretmek için yalnızca “nasıl yazılır”ı değil, değerlendirme kriterlerini sorgulayan bir bakış açısını benimseyin.
Değerlendirici bakışı ne kazandırır?
Değerlendirici gözüyle proje tasarlamak en azından size şunları sağlar:
- Proje önerinizde yer alan metinler, sizin olmadığınız yerde kendi kendini savunur
- Güçlü görünen ama puan getirmeyen ayrıntılara takılmazsınız
- “Bizce önemli” olanla “program için öncelikli” olan arasındaki farkı net görürsünüz
- Kaynak–sonuç dengesini gerçekçi kurarsınız
- Projeniz, iyi niyetli bir metin olmaktan çıkar, puan kazanan bir öneriye dönüşür
Bu bakış açısı, projenin en başından kurgulanması gereken bir zihinsel çerçevedir. Sonradan eklenebilecek bir süs değildir.
Size nasıl destek oluyorum?
Eğitim ve danışmanlık çalışmalarımda, katılımcılara yalnızca proje yazmayı (proje başvuru formunu doldurmayı) öğretmiyorum.
Avrupa düzeyindeki rekabet ortamında başarı için kazandırmayı hedeflediğim yaşamsal konular var:
- Değerlendiricinin nasıl düşündüğü
- Hangi ifadelerin puan kaybettirdiği
- Hangi varsayımların “zayıf gerekçe” olarak algılandığı
- Güçlü görünen ama etkisiz kalan anlatıların neden işe yaramadığı
Çünkü doğru soruyu sormadan, doğru yanıtı vermek mümkün değildir.
Son söz
Hibe kazanmak bir şans işi değildir.
Ne var ki teknik bilgi de tek başına yeterli değildir.
Gerçekten fark yaratan etken, projeye, “yazan” gözüyle değil, “değerlendiren” aklıyla bakabilmektir.
Hibe kazanma olasılığı yüksek projeler üretmek için yalnızca “nasıl yazılır”ı değil, değerlendirme kriterlerini sorgulayan bir bakış açısını benimsemeniz gerekir.
Eğer siz de projelerin neden elendiğini gerçekten anlamak, aynı emeği bir kez daha boşa harcamamak ve hibe kazanma olasılığı yüksek öneriler üretmek istiyorsanız, birlikte çıkacağımız öğrenme yolculuğunda bilgiyle birlikte yeni bakış açıları da kazanacağınızdan emin olabilirsiniz.
Çünkü sunduğum hizmetlerle tam olarak bunu sağlıyorum.
Yorumunuzu Ekleyebilirsiniz